مرکز افکارسنجی ملت، نظرسنجی حاضر را در تیرماه سال ۱۴۰۵ انجام داده است. جامعه آماری این پیمایش، همه افراد ۱۵ سال و بیشتر در سراسر کشور بوده‌اند. در این پیمایش، تعداد ۱۱۰۰ پرسش‌نامه به روش مصاحبه تلفنی و با نمونه‌گیری تصادفی متناسب با جمعیت گردآوری شده ات. هدف از اجرای این پیمایش، شناخت الگوی استفاده مردم از اینترنت و فناوری‌های نوین دیجیتال، بررسی دیدگاه آنان درباره کیفیت، سرعت، هزینه و محدودیت‌های اینترنت، ارزیابی پیامدهای اقتصادی قطعی اینترنت و سنجش میزان آشنایی، استفاده و اعتماد مردم به ابزارهای هوش مصنوعی بوده است. همچنین، اولویت‌های مردم در سیاستگذاری اینترنت و میزان رضایت آنان از عملکرد دولت در این حوزه بررسی شده است. مهم‌ترین یافته‌های این پیمایش به شرح زیر است:
وضعیت کلی اینترنت
- ۱۶/۸ درصد از پاسخ‌گویان در شبانه‌روز «کمتر از یک ساعت» از اینترنت استفاده می‌کنند؛ درحالی‌که ۳۹/۷ درصد «۱ تا ۳ ساعت»، ۲۰/۴ درصد «۳ تا ۵ ساعت»، ۸/۳ درصد «۵ تا ۷ ساعت» و ۹/۶ درصد «حداقل ۷ ساعت» در شبانه‌روز را به استفاده از اینترنت اختصاص می‌دهند. همچنین، ۴ درصد از پاسخ‌گویان از اینترنت استفاده نمی‌کنند یا به آن دسترسی ندارند.
- ۳۹/۷ درصد از کاربران اینترنت، از آن برای «تفریح و سرگرمی»، ۳۲/۱ درصد برای «استفاده از شبکه‌های اجتماعی»، ۲۵/۲ درصد برای «فعالیت‌های شغلی»، ۲۴/۶ درصد برای «امور اداری و بانکی» و ۲۲/۵ درصد برای «تحصیل و آموزش» استفاده می‌کنند. استفاده از اینترنت برای فعالیت‌های شغلی در میان افراد دارای تحصیلات دانشگاهی و شاغلان بخش خصوصی بیشتر گزارش شده است.
- ۵۸/۸ درصد از کاربران اینترنت، وضعیت سرعت اینترنت را «ضعیف» یا «خیلی ضعیف» ارزیابی کرده‌اند؛ درحالی‌که ۳۹ درصد آن را مطلوب دانسته‌اند. همچنین، ۷۶/۷ درصد از کاربرانی که از اینترنت برای خریدوفروش استفاده می‌کنند، سرعت اینترنت را نامطلوب ارزیابی کرده‌اند.
- ۲۷/۸ درصد از کاربران اینترنت، اصلاً از قیمت بسته‌های اینترنت موبایل رضایت ندارند و ۴۵/۷ درصد رضایت کمی از آن دارند. درمقابل، فقط ۱۵/۲ درصد رضایت زیاد یا خیلی زیاد خود را اعلام کرده‌اند. نتایج نشان می‌دهد با افزایش مدت‌زمان استفاده روزانه از اینترنت، نارضایتی از قیمت بسته‌ها نیز افزایش می‌یابد.
- حدود نیمی از کاربران اینترنت موبایل (۵۱/۳ درصد)، اینترنت با سرعت و قیمت فعلی را ترجیح می‌دهند؛ درحالی‌که ۴۱/۳ درصد، اینترنت با سرعت بیشتر اما قیمت بالاتر را مطلوب می‌دانند. تمایل به دریافت اینترنت پرسرعت‌تر با هزینه بیشتر، در میان جوانان، مردان و افراد دارای تحصیلات دانشگاهی بیشتر است.
- در زمینه حفظ اطلاعات شخصی، ۳۱/۱ درصد از پاسخ‌گویان شبکه‌های اجتماعی داخلی، ۲۳/۴ درصد شبکه‌های اجتماعی خارجی و ۲۰/۳ درصد هر دو را به یک اندازه قابل اعتماد می‌دانند. همچنین، ۲۱/۱ درصد معتقدند هیچ‌یک از شبکه‌های اجتماعی داخلی و خارجی برای حفاظت از اطلاعات شخصی قابل اعتماد نیستند.
- نزدیک به دوسوم از پاسخ‌گویان (۶۴/۷ درصد) برای دسترسی به شبکه‌های اجتماعی خارجی از فیلترشکن استفاده می‌کنند. افرادی که از فیلترشکن‌های غیررایگان استفاده می‌کنند، به‌طور متوسط ماهانه ۴۰۵ هزار تومان برای خرید فیلترشکن هزینه می‌کنند.
وابستگی درآمد و پیامدهای قطع اینترنت
- درآمد بیش از نیمی از پاسخ‌گویان یا سرپرست خانوارشان (۵۶ درصد) به‌نحوی به اینترنت وابسته است؛ به‌طوری‌که ۳۸/۱ درصد اعلام کرده‌اند بخش کمی از درآمدشان، ۱۲/۲ درصد بخش زیادی از درآمدشان و ۵/۷ درصد تمام درآمدشان به اینترنت وابسته است. این وابستگی در میان جوانان، افراد دارای تحصیلات دانشگاهی، شهرنشینان و شاغلان بخش خصوصی و آزاد بیشتر مشاهده می‌شود.
- از میان افرادی که درآمد خود یا سرپرست خانوارشان به اینترنت وابسته است، ۵۰/۵ درصد اعلام کرده‌اند که در پی قطعی اخیر اینترنت بین‌الملل با کاهش درآمد مواجه شده‌اند. همچنین، ۹/۶ درصد از دست دادن شغل و ۱/۹ درصد تغییر شغل را تجربه کرده‌اند؛ درحالی‌که ۳۷/۴ درصد اعلام کرده‌اند قطعی اینترنت تغییری در وضعیت شغلی آنان ایجاد نکرده است. جوانان و ساکنان مراکز استان‌ها بیشتر از سایر گروه‌های قابل مقایسه، از دست دادن شغل را گزارش کرده‌اند.
وضعیت استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی
- ۴۱/۶ درصد از مردم از ابزارهای هوش مصنوعی استفاده می‌کنند؛ به‌گونه‌ای‌که ۲۶/۹ درصد گاهی و ۱۴/۷ درصد عمدتاً از این ابزارها بهره می‌برند.
درمقابل، ۲۵ درصد با وجود آشنایی با هوش مصنوعی از آن استفاده نمی‌کنند، ۹/۴ درصد فقط نام آن را شنیده‌اند و ۲۳/۹ درصد اصلاً با این فناوری آشنایی ندارند.
- میزان استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی در میان زنان (۴۵/۱ درصد) بیشتر از مردان (۳۸/۳ درصد) گزارش شده است. همچنین، با افزایش سن، میزان آشنایی و استفاده از این ابزارها کاهش و با افزایش سطح تحصیلات، میزان استفاده افزایش می‌یابد. ۶۲/۱ درصد از افراد دارای تحصیلات دانشگاهی و ۵۹/۶ درصد از شاغلان بخش خصوصی از ابزارهای هوش مصنوعی استفاده می‌کنند.
- حدود سه‌چهارم از کاربران هوش مصنوعی (۷۸/۶ درصد) اعلام کرده‌اند که بیشتر از «چت‌جی‌پی‌تی» استفاده می‌کنند. پس از آن، ابزارهایی مانند «جمنای» با ۳/۹ درصد، «دیپ‌سیک» و «کلاد» هرکدام با ۳/۸ درصد و «گراک» با ۱/۱ درصد قرار دارند. در مجموع، ۳۲/۸ درصد از کل مردم، چت‌جی‌پی‌تی را به‌عنوان ابزار اصلی هوش مصنوعی خود انتخاب کرده‌اند.
- مهم‌ترین کاربردهای هوش مصنوعی در میان کاربران به‌ترتیب شامل «آموزش و مهارت‌آموزی» با ۳۰/۵ درصد، «استفاده‌های شغلی» با ۲۸/۹ درصد، «مشاوره پزشکی و حقوقی» با ۲۰/۷ درصد، «پژوهش و فعالیت‌های علمی» با ۱۹/۲ درصد، «تولید فیلم و عکس» با ۱۵/۸ درصد و «مشاوره شخصی و درد دل» با ۱۵/۲ درصد بوده است.
- ۷۰/۱ درصد از کاربران هوش مصنوعی اعتماد زیاد یا خیلی زیادی به پاسخ‌ها و نتایج این فناوری دارند؛ درحالی‌که ۲۶/۱ درصد اعتماد کمی به نتایج آن داشته و ۱/۶ درصد نیز اصلاً به پاسخ‌های هوش مصنوعی اعتماد ندارند.
- مهم‌ترین نگرانی افراد آشنا با هوش مصنوعی، «از بین رفتن توانایی تفکر و مهارت‌های انسانی» با ۳۶/۱ درصد بوده است. پس از آن، «ارائه اطلاعات غلط و گمراه‌کننده» با ۲۳/۱ درصد، «جایگزین شدن با برخی مشاغل» با ۱۷/۷ درصد و «افشای اطلاعات شخصی» با ۱۴/۹ درصد در رتبه‌های بعدی قرار گرفته‌اند.
سیاستگذاری اینترنت و رضایت از عملکرد دولت
- اولویت‌های اصلی مردم برای سیاستگذاری در حوزه اینترنت به‌ترتیب عبارت‌اند از «رفع فیلترینگ» با ۳۸/۷ درصد، «افزایش سرعت اینترنت» با ۲۲/۴ درصد، «تقویت شبکه‌های اجتماعی داخلی» با ۱۷/۱ درصد و «کاهش قیمت اینترنت» با ۱۵/۸ درصد.
- در میان افرادی که برای دسترسی به شبکه‌های اجتماعی خارجی از فیلترشکن استفاده می‌کنند، ۵۰/۱ درصد رفع فیلترینگ را مهم‌ترین اولویت سیاستگذاری می‌دانند؛ درحالی‌که این میزان در میان افرادی که از فیلترشکن استفاده نمی‌کنند، ۲۵/۱ درصد است. همچنین، ۵۷/۱ درصد از افرادی که وابستگی درآمدی بالایی به اینترنت دارند، رفع فیلترینگ را در اولویت قرار داده‌اند.
- تنها ۲۱/۶ درصد از مردم از عملکرد دولت چهاردهم در زمینه بهبود وضعیت کلی اینترنت طی دو سال اخیر رضایت داشته‌اند. این یافته نشان می‌دهد رضایت از عملکرد دولت در حوزه اینترنت در میان پاسخ‌گویان محدود بوده است.
دانلود و مشاهده کامل این گزارش در پایین.
/ پایان