گزارش تازه «افکارسنجی ملت»: شناخت روانشناختی رفتار رأیدهی در انتخابات مجلس ۱۴۰۲
مرکز افکارسنجی ملت با همکاری مرکز بینشهای رفتاری ایران، گزارش «رفتار رأیدهی در جامعه ایران؛ نگاهی روانشناختی به محرکهای رأیدهی» را منتشر کرد. این پژوهش با بهرهگیری از یافتههای علوم رفتاری، به بررسی عوامل مؤثر بر مشارکت مردم در انتخابات مجلس دوازدهم پرداخته است.
میزان مشارکت شهروندان در انتخابات، یکی از شاخصهای اصلی اعتماد عمومی و پشتیبانی اجتماعی از نظامهای سیاسی به شمار میرود. افزایش نرخ مشارکت علاوه بر تقویت مشروعیت سیاسی، زمینهساز تصمیمگیریهای مؤثرتر و مقبولتر در سطوح حکمرانی است.
با این حال، همواره بخشی از جامعه از حضور در فرآیندهای انتخاباتی خودداری میکند. درک علل این رفتار و شناخت ویژگیهای رأیدهندگان و رأیندهندگان، موضوعی است که طی سالهای اخیر در پرتو پیشرفت علوم رفتاری و روانشناسی مورد توجه جدی قرار گرفته است.
در همین راستا، مرکز افکارسنجی ملت با همکاری مرکز بینشهای رفتاری ایران، همزمان با انتخابات دوازدهمین دوره مجلس شورای اسلامی در اسفندماه ۱۴۰۲، پیمایش ملی «سنجش مشارکت مردم در انتخابات» را اجرا کرد. گزارش دوم این طرح که در مهرماه ۱۴۰۳ منتشر شده، از نخستین مطالعات روانشناختی ملی در این حوزه است.
مؤثرترین عوامل بر شرکت در انتخابات شامل درگیری انتخاباتی، اعتماد به حاکمیت، اهمیت نتیجه انتخابات، احساس وظیفه دینی، احساس پشیمانی و هنجارهای اجتماعی اطرافیان است.